Pompa ciepła to urządzenie wykorzystujące energię pochodzącą z odnawialnych źródeł energii do zasilania instalacji grzewczej w budynku. Pompy ciepła mogą stanowić alternatywę dla tradycyjnych urządzeń grzewczych, które bazują na paliwach kopalnych (węgiel, gaz). W tym artykule odpowiadamy na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące działania pomp ciepła.
Pompy ciepła pobierają ciepło z odnawialnych źródeł energii, a następnie oddają je do instalacji grzewczej w budynku. Proces wymiany ciepła zachodzi z udziałem czynnika chłodniczego, który zmienia swój stan skupienia i ciśnienie. Najpierw czynnik chłodniczy przepływa przez parownik, gdzie pobiera ciepło z otoczenia i zmienia swój stan skupienia na gazowy. Następnie czynnik zostaje sprężony w sprężarce, co powoduje wzrost jego ciśnienia i temperatury. W takiej postaci czynnik trafia do skraplacza, gdzie oddaje ciepło do instalacji grzewczej i przechodzi ze stanu gazowego w ciekły. Na koniec czynnik chłodniczy przechodzi przez zawór rozprężny i po obniżeniu ciśnienia trafia ponownie do parownika, gdzie cały cykl się powtarza.
Czy pompa ciepła może ogrzewać wodę użytkową?
Tak. Pompa ciepła może stanowić jedyne urządzenie grzewcze w budynku, dostarczając ciepło zarówno do pomieszczeń, jak i kranów w kuchni czy łazience. Jeżeli w budynku znajduje się inne źródło ciepła (np. piec gazowy jednofunkcyjny), wówczas można rozważyć montaż pompy ciepła, która służy tylko do przygotowania ciepłej wody użytkowej.
Czy pompa ciepła może chłodzić?
Tak, niektóre pompy ciepła mogą pracować w trybie odwróconym, dzięki czemu można używać ich do chłodzenia powietrza latem. W przypadku wodnych i gruntowych pomp ciepła urządzenie wykorzystuje niższą temperaturę wody lub gruntu, dzięki czemu chłodzenie jest bardziej ekonomiczne. W powietrznych pompach ciepła chłodzenie odbywa się z wykorzystaniem sprężarki, co wiąże się z wyższym zużyciem energii elektrycznej.
Jaka pompa ciepła jest najlepsza?
Pompy ciepła mogą pobierać ciepło z różnych źródeł: powietrza, ziemi oraz wód gruntowych lub powierzchniowych. W Polsce największą popularnością cieszą się powietrzne pompy ciepła, ponieważ są najtańsze i najmniej skomplikowane w montażu. Jednak bardziej efektywne są wodne i gruntowe pompy ciepła, ponieważ w tym przypadku dolne źródło ciepła zachowuje stałą temperaturę niezależnie od pory roku. Dzięki temu pompa ciepła pracuje bardziej stabilnie i zużywa mniej energii elektrycznej.
Gdzie zamontować pompę ciepła?
Pompa ciepła nie wymaga specjalnego pomieszczenia w budynku. Niemniej przy montażu trzeba uwzględnić takie aspekty jak wielkość urządzenia, odprowadzanie kondensatu i generowany hałas. Ponadto serwisant pomp ciepła musi mieć dobry dostęp do podzespołów w razie awarii. Powietrzne pompy ciepła występują w formie jednego urządzenia (monoblok) lub dwóch jednostek (split). Pompy monoblokowe można zainstalować wewnątrz lub na zewnątrz budynków. Z kolei pompy typu split składają się z jednostki wewnętrznej i zewnętrznej połączonych rurami, przez które przepływa czynnik chłodniczy.
Jednostka zewnętrzna pompy ciepła powinna stać:
w miejscu mało nasłonecznionym, nienarażonym na przeciągi;
w odpowiednim odstępie od ściany;
jak najbliżej jednostki wewnętrznej;
na stabilnej konstrukcji osadzonej na betonowym podłożu.
Czy pompa ciepła zużywa dużo prądu?
Pompa ciepła uważana jest za ekonomiczne źródło ogrzewania, ponieważ wykorzystuje darmowe zasoby energii cieplnej. Należy jednak mieć na uwadze, że pompa ciepła produkuje energię grzewczą z udziałem energii elektrycznej, która jest potrzebna m.in. do zasilania sprężarki. Producenci pomp ciepła podają przy każdym modelu współczynnik COP, który określa, ile energii grzewczej wyprodukuje urządzenie przy zużyciu 1 kW energii elektrycznej (np. COP 4 oznacza, że z 1 kW prądu można uzyskać 4 kW energii cieplnej). Im wyższy współczynnik COP, tym większa efektywność energetyczna pompy ciepła.
